Yurt dışında yaşayan ve Türkiye’de eski sigorta başlangıcı bulunan vatandaşların emeklilik hesaplarında önemli bir ayrıntı bulunuyor. Sosyal Güvenlik Kurumunun (SGK) uygulamasına göre 1 Ağustos 2019 tarihinden itibaren yapılan yurt dışı hizmet borçlanmaları, sigortalının geçmişte SSK’lı çalışmış olmasına bakılmaksızın 4/b (Bağ-Kur) kapsamında değerlendiriliyor. Bu durum, Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) kapsamında bulunan bazı vatandaşların emeklilik şartlarını değiştirebiliyor.
İçindekiler
- Yurt Dışında Çalışan EYT’lilerin Emeklilik Şartları Değişebilir
- 1995 SSK Girişi Olan Kişi Kaç Günle Emekli Olabilir?
- Yurt Dışı Borçlanması Neden Bağ-Kur Sayılıyor?
- 18 Ay Askerlik Borçlanmasıyla 540 Gün Kazanılabilir
- SSK’dan Emeklilik İçin 1.260 Günlük Çalışma Nasıl Hesaplanıyor?
- Yurt Dışı Borçlanmasının 2026 Yılındaki Maliyeti Ne Kadar?
- Bulgaristan’daki Primler Türkiye’deki SSK Günlerine Otomatik Eklenir mi?
- Bulgaristan’da Çalışmaya Devam Eden Bir Kişi Türkiye’den Emekli Olabilir mi?
- Çifte Vatandaşlar Yurt Dışı Borçlanması Yapabilir mi?
- Bulgaristan’da Çalışanlar SGK’ya Nasıl Başvuracak?
- Yurt Dışında Çalışan EYT’liler İçin Sıkça Sorulan Sorular
- 1995 SSK girişi olan herkes 5.750 günle emekli olabilir mi?
- Yurt dışı borçlanması yapan herkes Bağ-Kur’dan mı emekli olur?
- Türkiye’de 1.260 gün çalışmak SSK emekliliği için yeterli mi?
- Bulgaristan’da yaşamaya devam ederek Türkiye’den emekli aylığı alınabilir mi?
- Bulgaristan’daki bütün çalışma süresini borçlanmak zorunlu mu?
- Emeklilik Başvurusundan Önce Sigortalılık Statüsünü Kontrol Edin
Özellikle Almanya, Fransa, Hollanda ve Bulgaristan gibi ülkelerde çalışan, Türkiye’de ise 8 Eylül 1999 ve öncesinde sigorta girişi bulunan kişiler için prim gün sayısı kadar hangi sigortalılık statüsünden emekli olunacağı da önem taşıyor.
Bulgaristan’da çalışan ve Türkiye’de 1995 yılında SSK başlangıcı bulunan bir vatandaşın emeklilik hesabı, bu farkı somut biçimde ortaya koyuyor. Örnek olayda SSK kapsamında 5.750 gün yeterli olabilirken Bağ-Kur kapsamında 9.000 gün gerekiyor. Aradaki fark ise tam 3.250 gün.
Peki yurt dışında çalışan EYT’liler hangi şartlarda emekli olabilir? Yurt dışı borçlanması neden Bağ-Kur sayılıyor? Türkiye’de yeniden çalışmak emeklilik statüsünü değiştirebilir mi? İşte 3201 sayılı Kanun ve SGK uygulamalarına göre merak edilen ayrıntılar.
Yurt Dışında Çalışan EYT’lilerin Emeklilik Şartları Değişebilir
Türkiye’de ilk defa 8 Eylül 1999 ve öncesinde uzun vadeli sigorta kolları kapsamında çalışmaya başlayan kişiler, diğer şartları sağlamaları halinde EYT düzenlemesinden yararlanabiliyor.
EYT kapsamında yaş şartı kaldırılmış olsa da sigortalılık süresi ve prim ödeme gün sayısı şartları devam ediyor.
Üstelik Türkiye’de hem SSK hem Bağ-Kur hizmeti bulunan kişilerde, emeklilikte hangi sigortalılık statüsünün esas alınacağı ayrıca belirleniyor.
Bu durum, yurt dışındaki çalışma sürelerini borçlanarak Türkiye’de emeklilik hakkı elde etmek isteyen vatandaşlar açısından önem taşıyor.
Çünkü 2019 yılında değişen uygulamayla yurt dışı borçlanmaları kural olarak Bağ-Kur kapsamında hizmet sayılıyor.
1995 SSK Girişi Olan Kişi Kaç Günle Emekli Olabilir?
16 Ekim 2026 tarihinde gündeme gelen bir emeklilik örneğinde, 1980 doğumlu bir vatandaşın Türkiye ve Bulgaristan’daki çalışma geçmişi değerlendirildi.
Söz konusu kişinin 1 Temmuz 1995 tarihinde Türkiye’de SSK başlangıcı bulunuyor.
Türkiye’de toplam 2.100 gün prim ödemesi olan vatandaş, 1999–2001 yılları arasında 18 ay askerlik yapmış durumda.
2010 yılından beri Bulgaristan’da yaşayan kişinin, yaklaşık 12–13 yıllık Bulgaristan çalışma geçmişi de bulunuyor.
Örnek sigortalının bilgileri şöyle:
| Bilgi | Açıklama |
|---|---|
| Doğum yılı | 1980 |
| Türkiye’de ilk sigorta girişi | 1 Temmuz 1995 |
| Türkiye’deki mevcut SSK primi | 2.100 gün |
| Askerlik süresi | 18 ay |
| Askerlik dönemi | 1999–2001 |
| Bulgaristan’a yerleşme | 2010 |
| Bulgaristan’daki çalışma | Yaklaşık 12–13 yıl |
| Çifte vatandaşlık | 2020 |
| EYT kapsamı | Geçerli SSK başlangıcı esas alındığında kapsamında |
Bu kişinin 1995 yılındaki girişinin staj veya çıraklık kaydı değil, emeklilik yönünden geçerli bir sigorta başlangıcı olması gerekiyor.
SGK’nın 1995 başlangıçlı erkek sigortalılar için uyguladığı kademeli şartlara göre, örnekte SSK emekliliği için 25 yıllık sigortalılık süresi ve 5.750 prim günü aranıyor.
Bağ-Kur kapsamında tam emeklilik için ise örnekte 9.000 prim günü şartı söz konusu.
İki sigortalılık statüsü arasındaki fark şöyle:
| Emeklilik statüsü | Örnekte gereken prim |
|---|---|
| SSK (4/a) | 5.750 gün |
| Bağ-Kur (4/b) | 9.000 gün |
| Aradaki fark | 3.250 gün |
Bu rakamlar yalnızca belirtilen sigorta başlangıcı ve hizmet geçmişine sahip erkek sigortalının örneğine ait. Bütün EYT’liler için geçerli tek bir gün şartı bulunmuyor.
Yurt Dışı Borçlanması Neden Bağ-Kur Sayılıyor?
3201 sayılı Kanun, gerekli şartları taşıyan vatandaşların yurt dışında geçen belirli çalışma sürelerini borçlanarak Türkiye’deki sosyal güvenlik hizmetlerine ekleyebilmesine imkân tanıyor.
Ancak SGK’nın yürürlükteki uygulamasına göre 1 Ağustos 2019 tarihinden itibaren yapılan yurt dışı borçlanma başvurularında, borçlanılan süreler kişinin başvuru tarihindeki sigortalılık statüsüne bakılmaksızın 4/b kapsamında değerlendiriliyor.
Bu nedenle Türkiye’de 1995 yılında SSK’lı olarak çalışmaya başlayan bir kişinin Bulgaristan’daki hizmetlerini borçlanması, bu günlerin otomatik olarak SSK günü sayılacağı anlamına gelmiyor.
Borçlanılan günler Bağ-Kur hizmeti olarak dikkate alınacağından, emeklilik hesabında son hizmetlerin hangi statüde geçtiği belirleyici hale gelebiliyor.
Önemli ayrıntı: Borçlanma sayesinde toplam prim günü artarken, emeklilikte esas alınan statü de değişebiliyor.
Dolayısıyla yalnızca eksik gün sayısını hesaplamak yeterli değil. Borçlanma öncesinde hangi statüden emekli olunacağının da belirlenmesi gerekiyor.
18 Ay Askerlik Borçlanmasıyla 540 Gün Kazanılabilir
Bulgaristan’da çalışan vatandaşın örneğinde, Türkiye’de mevcut 2.100 günlük SSK hizmetine ek olarak 18 aylık askerlik süresi bulunuyor.
Askerlik süresinin tamamının borçlanılabilir olması halinde 540 gün hizmet kazanılabiliyor.
Örnekte kişinin askerlik yapmadan önce son olarak SSK kapsamında çalışmış olması nedeniyle, askerlik borçlanmasının bu statüde değerlendirilmesi öngörülüyor.
Buna göre hesaplama şöyle:
| İşlem | Prim günü |
|---|---|
| Mevcut SSK hizmeti | 2.100 |
| Askerlik borçlanması | +540 |
| Toplam | 2.640 |
| SSK için gereken prim | 5.750 |
| Kalan eksik gün | 3.110 |
Askerlik borçlanmasının sigortalılık statüsüne etkisi, kişinin hizmet geçmişine ve borçlanma sırasına göre değişebiliyor.
Bu nedenle 540 günün her başvuruda SSK hizmeti olarak değerlendirileceği düşünülmemeli.
SSK’dan Emeklilik İçin 1.260 Günlük Çalışma Nasıl Hesaplanıyor?
Bulgaristan örneğinde dikkat çeken noktalardan biri de Türkiye’de yeniden SSK kapsamında çalışma seçeneği.
İlk sigorta başlangıcı 2008 yılı öncesinde bulunan ve birden fazla sigortalılık statüsünde hizmeti olan kişilerde, son yedi yıllık fiilî hizmetin dağılımına ilişkin kurallar uygulanabiliyor.
Bu kapsamda 2.520 günlük son hizmet içerisinde hangi statüde daha fazla prim bulunduğu önem taşıyor. Hizmetlerin eşit olması halinde ise son tabi olunan statü belirleyici olabiliyor.
Örnekte SSK kapsamında emekli olabilmek için askerlik borçlanması, yurt dışı borçlanması ve Türkiye’de sonradan yapılacak gerçek 4/a çalışması birlikte değerlendiriliyor.
Örnekte açıklanan hizmet planı şöyle:
| Hizmet türü | Gün sayısı |
|---|---|
| Mevcut SSK primleri | 2.100 |
| Askerlik borçlanması | 540 |
| Bulgaristan çalışma sürelerinden borçlanma | 1.850 |
| Türkiye’de sonradan 4/a kapsamında çalışma | 1.260 |
| Toplam | 5.750 |
Bu hesaplamaya göre 2.100 günlük mevcut hizmet ile 540 günlük askerlik borçlanmasının toplamı 2.640 güne ulaşıyor.
Türkiye’de sonradan yapılacak 1.260 günlük 4/a çalışması eklendiğinde bu süre 3.900 gün oluyor.
5.750 güne ulaşabilmek için kalan 1.850 gün ise Bulgaristan’daki uygun çalışma sürelerinden borçlanılabiliyor.
Örnekteki hizmet sıralaması korunursa son 2.520 günlük dönemde 1.260 gün Bağ-Kur ve 1.260 gün SSK hizmeti oluşabiliyor. Son statünün SSK olması, emeklilik statüsünün belirlenmesinde önem kazanıyor.
Ancak 1.260 gün herkes için geçerli, tek başına emeklilik sağlayan bir kural değil.
Kişinin önceki SSK ve Bağ-Kur hizmetleri, borçlanılan dönemlerin tarihleri, çakışan kayıtları ve son hizmet dağılımı sonucu değiştirebilir.
Ayrıca Türkiye’de yapılacak 4/a çalışmasının gerçek bir hizmet akdine dayanması gerekiyor. Fiilen çalışmadan sigortalı gösterilmesi yasal bir çözüm değil.
Bu nedenle bu hesaplama, SGK tarafından kişiye özel hizmet incelemesi yapılmadan kesin bir emeklilik planı olarak uygulanmamalı.
Yurt Dışı Borçlanmasının 2026 Yılındaki Maliyeti Ne Kadar?
Yurt dışındaki çalışma sürelerini borçlanmak isteyenlerin dikkat etmesi gereken bir başka konu da ödeme tutarı.
SGK’nın 2026 yılı için açıkladığı bilgilere göre yurt dışı borçlanmasında günlük alt tutar 495,45 TL, üst tutar ise 4.459,05 TL olarak uygulanıyor.
Borçlanma bedeli, başvuru tarihinde geçerli prime esas kazanç sınırları üzerinden belirleniyor.
Bulgaristan örneğinde kullanılan 1.850 günlük yurt dışı borçlanmasının 2026 yılı alt sınırından hesaplanan bedeli şöyle:
| Hesaplama | Tutar |
|---|---|
| Borçlanılacak süre | 1.850 gün |
| Günlük alt tutar | 495,45 TL |
| Toplam alt sınır maliyeti | 916.582,50 TL |
Bu hesap yalnızca 1.850 günlük yurt dışı borçlanması içindir. Askerlik borçlanmasının maliyeti buna dahil değildir.
Ayrıca tutar, SGK’nın 2026 yılı için duyurduğu en düşük günlük yurt dışı borçlanma bedeline göre hesaplanmıştır. Daha yüksek kazanç seçilmesi veya farklı tarihte başvuru yapılması halinde maliyet değişebilir.
Borçlanma başvurusu sonrasında hesaplanan tutarın SGK tarafından bildirilen süre içerisinde ödenmesi gerekiyor. 3201 sayılı Kanun kapsamında tebliğ edilen borç için genel ödeme süresi üç ay olarak uygulanıyor.
Bulgaristan’daki Primler Türkiye’deki SSK Günlerine Otomatik Eklenir mi?
Türkiye ile Bulgaristan arasındaki sosyal güvenlik ilişkileri de emeklilik hesabında sıkça karıştırılıyor.
Türkiye’nin birçok ülkeyle imzaladığı sosyal güvenlik sözleşmeleri, belirli koşullarda iki ülkede geçen sigortalılık sürelerinin emeklilik hakkının tespitinde birlikte dikkate alınmasına imkân tanıyor.
Ancak Türkiye ile Bulgaristan arasında bu kapsamda genel hizmet birleştirmesi sağlayan ikili bir sosyal güvenlik sözleşmesi bulunmuyor.
İki ülke arasında daha dar kapsamlı bir iş birliği anlaşması mevcut.
Bu anlaşma, 1 Mayıs 1989 tarihinden sonra Bulgaristan’dan Türkiye’ye göç eden belirli kişilerin Bulgaristan mevzuatına göre hak kazandıkları emekli aylıklarının Türkiye’de ödenmesiyle ilgili.
Dolayısıyla anlaşma, Bulgaristan’da çalışan herkesin oradaki primlerinin otomatik olarak Türkiye’deki SSK günlerine ekleneceği anlamına gelmiyor.
Bulgaristan’da geçen çalışma sürelerini Türkiye’de emeklilik hesabına dahil etmek isteyen kişilerin, şartları karşılıyorlarsa 3201 sayılı Kanun kapsamında yurt dışı borçlanması seçeneğini değerlendirmeleri gerekiyor.
Bulgaristan’da Çalışmaya Devam Eden Bir Kişi Türkiye’den Emekli Olabilir mi?
Yurt dışı borçlanmasında en fazla yanlış anlaşılan konulardan biri, çalışma devam ederken emekli aylığı alınıp alınamayacağı.
SGK’nın açıklamasına göre yurt dışında çalışmaya devam eden vatandaşlar, diğer koşulları taşımaları halinde yurt dışı hizmet borçlanmasına başvurabiliyor.
Ancak borçlanma başvurusu yapmak ile borçlanılan sürelerden yararlanarak Türkiye’den emekli aylığı bağlatmak farklı işlemler.
3201 sayılı Kanun kapsamında aylık bağlanabilmesi için aranan şartlardan biri de mevzuattaki kesin dönüş koşulunun yerine getirilmesi.
Kesin dönüş, mutlaka Türkiye’ye yerleşmek anlamına gelmiyor.
SGK’nın açıklamasına göre bu şart, istisna kapsamındaki kısa süreli çalışmalar dışında yurt dışındaki çalışmanın sona ermesini ve ikamete dayalı belirli sosyal sigorta veya sosyal yardım ödeneklerinin alınmamasını ifade ediyor.
Örneğin Bulgaristan’da yaşamayı sürdüren bir kişi, diğer emeklilik şartlarını yerine getirip yurt dışındaki sigortalı çalışmasını sonlandırması halinde Türkiye’den aylık bağlatma imkânını değerlendirebilir.
Buna karşılık Bulgaristan’daki normal sigortalı çalışmasına devam eden bir kişinin, yalnızca eksik günlerini borçlanmış olması nedeniyle Türkiye’den hemen emekli aylığı alabileceği söylenemez.
Bu ayrımın başvuru öncesinde mutlaka değerlendirilmesi gerekiyor.
Çifte Vatandaşlar Yurt Dışı Borçlanması Yapabilir mi?
Yurt dışında çalışan bazı vatandaşların Türkiye dışında ikinci bir vatandaşlığı da bulunuyor.
SGK’nın açıklamalarına göre Türk vatandaşlığıyla birlikte başka bir ülkenin vatandaşlığına sahip olmak, tek başına yurt dışı borçlanmasına engel oluşturmuyor.
Ancak borçlanılacak hizmetlerin Türk vatandaşlığında geçen uygun dönemlere ait olması ve diğer şartların sağlanması gerekiyor.
Bu nedenle Bulgaristan vatandaşlığı da bulunan kişilerin, Türk vatandaşlığını hangi tarihte kazandıkları veya korudukları ile çalışma sürelerinin tarihlerini birlikte değerlendirmeleri önem taşıyor.
Türkiye’de doğmuş olmak veya sonradan çifte vatandaş olmak, her hizmet döneminin otomatik olarak borçlandırılabileceği anlamına gelmiyor.
Bulgaristan’da Çalışanlar SGK’ya Nasıl Başvuracak?
Yurt dışı borçlanması için SGK’ya yazılı başvuru yapılması gerekiyor.
İzlenebilecek temel süreç şöyle:
- Türkiye’deki 4/a ve 4/b hizmet dökümünün kontrol edilmesi.
- Bulgaristan’daki sigortalı çalışma sürelerinin belgelenmesi.
- Askerlik gibi diğer borçlanılabilecek hizmetlerin incelenmesi.
- Hangi statüden emekli olunacağının SGK’dan öğrenilmesi.
- Borçlanılacak gün sayısının belirlenmesi.
- Yurt dışı borçlanma başvurusunun yapılarak hesaplanan tutarın süresinde ödenmesi.
- Prim ve diğer emeklilik koşulları tamamlandıktan sonra aylık başvurusunda bulunulması.
SGK’nın açıklamalarına göre sosyal güvenlik sözleşmesi bulunmayan ülkelerde geçen sigortalılık sürelerinin borçlanılması için ilgili ülkedeki Türk temsilciliklerinden alınan hizmet belgelerinin sunulması gerekiyor.
Başvurular uygun belgelerle SGK’nın ilgili birimine doğrudan veya posta yoluyla yapılabiliyor. e-Devlet üzerinden başvuru ise SGK sisteminde gerekli belgelerin bulunması gibi belirli koşullara bağlı.
Özellikle birden fazla sigortalılık statüsü bulunan kişilerin, yüksek tutarda borçlanma ödemesi yapmadan önce SGK’dan yazılı ve kişiye özel değerlendirme istemesi önem taşıyor.
Yurt Dışında Çalışan EYT’liler İçin Sıkça Sorulan Sorular
1995 SSK girişi olan herkes 5.750 günle emekli olabilir mi?
Hayır. Örnekteki 5.750 gün şartı, 1 Temmuz 1995 tarihinde geçerli sigorta başlangıcı bulunan erkek sigortalı için geçerlidir. Cinsiyet, ilk sigorta tarihi, sigortalılık türü ve diğer hizmetler şartları değiştirebilir.
Yurt dışı borçlanması yapan herkes Bağ-Kur’dan mı emekli olur?
Hayır. 1 Ağustos 2019’dan itibaren yapılan yurt dışı borçlanmaları kural olarak 4/b kapsamında sayılsa da kişinin hangi statüden emekli olacağı, toplam hizmet geçmişi ve ilgili statü belirleme kurallarına göre tespit edilir.
Türkiye’de 1.260 gün çalışmak SSK emekliliği için yeterli mi?
Her durumda değil. Bulgaristan örneğinde 1.260 günlük son 4/a çalışması, önceki hizmetlerin dağılımına göre oluşturulmuş belirli bir planın parçasıdır. Her sigortalının son hizmetleri ayrı değerlendirilmelidir.
Bulgaristan’da yaşamaya devam ederek Türkiye’den emekli aylığı alınabilir mi?
Yurt dışında ikamet etmek tek başına engel değildir. Ancak 3201 sayılı Kanun kapsamında borçlanılarak aylık bağlanmasında, yurt dışındaki çalışmaların sona ermesi ve diğer kesin dönüş şartlarının sağlanması gerekir.
Bulgaristan’daki bütün çalışma süresini borçlanmak zorunlu mu?
Hayır. SGK, şartları sağlayan kişilerin yurt dışındaki uygun sürelerinin tamamını veya istedikleri bir bölümünü borçlanabileceğini belirtiyor. Borçlanılacak gün sayısı başvuru sırasında bildirilebiliyor.
Emeklilik Başvurusundan Önce Sigortalılık Statüsünü Kontrol Edin
Yurt dışında çalışan EYT kapsamındaki vatandaşların emeklilik hesabında yalnızca toplam prim gününü tamamlamaları yeterli olmayabiliyor.
Özellikle Türkiye’de eski SSK başlangıcı bulunan ve yurt dışı hizmetlerini borçlanmayı düşünen kişiler için 4/a ile 4/b ayrımı önem taşıyor.
Bulgaristan örneğinde 5.750 günlük SSK şartı ile 9.000 günlük Bağ-Kur şartı arasındaki 3.250 günlük fark, yanlış planlanan bir borçlanmanın ne kadar önemli sonuçlar doğurabileceğini gösteriyor.
Bu nedenle askerlik borçlanması, yurt dışı borçlanması ve Türkiye’deki son çalışma sürelerinin hangi sırayla değerlendirileceği SGK’dan öğrenilmeli.
Sonuç olarak yeni bir EYT yasası veya emeklilik düzenlemesi söz konusu değil. Açıklanan bilgiler, yürürlükteki mevzuat ve mevcut SGK uygulamalarına dayanıyor. Kesin emeklilik hakkı, her sigortalının dosyası üzerinden yapılacak resmî incelemeyle belirleniyor.
SGK, EYT, yurt dışı borçlanması ve emeklilik gelişmelerini İşin Olsa üzerinden takip edebilir, son haberlerden haberdar olmak için İşin Olsa mobil uygulamasını indirebilirsiniz.
