Uzman erbaşlıktan ayrılarak kamu kurumlarında memur olmak isteyenleri yakından ilgilendiren önemli bir değerlendirme yapıldı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından verilen görüşte, uzman erbaşın 7 yıllık hizmet süresini tamamlamasının tek başına açıktan memur olarak atanabilmesi için yeterli olmadığı belirtildi.
İçindekiler
- Uzman Erbaşların Memurluğa Geçişinde Yeni Değerlendirme
- 7 Yılı Doldurmak Tek Başına Yeterli Değil
- En Kritik Şart: Kendi İsteğiyle Ayrılmak
- Sözleşmesi İdare Tarafından Feshedilenler Dikkat
- Cumhurbaşkanlığından da Aynı Yönde Görüş
- Uzman Erbaş Kendi İsteğiyle Ayrılırsa Memur Olabilir mi?
- 2016’da 7 Yıl Şartı Getirilmişti
- İşin Olsa Değerlendirmesi: İki Şart Birbirine Karıştırılmamalı
Değerlendirmeye göre 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 92. maddesi kapsamında memurluğa atanabilmek için hizmet süresinin yanı sıra uzman erbaşlıktan kendi isteğiyle ayrılmış olma şartının da sağlanması gerekiyor.
Bu nedenle sözleşmesi idare tarafından “kendisinden istifade edilememe” gerekçesiyle feshedilen bir uzman erbaşın, 7 yıldan fazla hizmeti bulunsa dahi söz konusu madde kapsamında açıktan memurluğa atanamayacağı yönünde görüş bildirildi.
Uzman Erbaşların Memurluğa Geçişinde Yeni Değerlendirme
Kamu kurumlarında memur olmak isteyen eski uzman erbaşların durumuna ilişkin dikkat çeken görüş, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün 31 Ağustos 2026 tarihli yazısında yer aldı.
İncelenen olayda personelin 21 Temmuz 2015 tarihinde uzman erbaş olarak göreve başladığı, ilerleyen süreçte çeşitli işlemler ve mahkeme kararları sonrasında göreve döndüğü, son olarak ise 3 Kasım 2022 tarihinde sözleşmesinin “kendisinden istifade edilememe” gerekçesiyle idare tarafından feshedildiği belirtildi.
Personelin 7 yıllık hizmet süresini tamamlamış olması nedeniyle temel soru şu oldu:
7 yılı dolduran ancak kendi isteğiyle ayrılmayan eski uzman erbaş, 657 sayılı Kanun’un 92. maddesi kapsamında açıktan memur olabilir mi?
Bakanlığın değerlendirmesi bu konuda önemli bir ayrım ortaya koydu.
7 Yılı Doldurmak Tek Başına Yeterli Değil
3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu’nun 5. maddesinde uzman erbaşların 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 92. maddesinden yararlanabilmeleri için en az 7 hizmet yılını tamamlamaları gerektiği düzenleniyor.
Ancak buradaki kritik nokta, 7 yıllık sürenin tek başına bağımsız bir memuriyete atanma hakkı oluşturmaması.
Başka bir ifadeyle;
“7 yıl uzman erbaş olarak görev yaptım, dolayısıyla doğrudan memur olabilirim” şeklinde otomatik bir hak bulunmuyor.
Uzman erbaşın hem 3269 sayılı Kanun’daki 7 yıllık hizmet şartını hem de 657 sayılı Kanun’un 92. maddesinde belirtilen koşulları birlikte taşıması gerekiyor.
En Kritik Şart: Kendi İsteğiyle Ayrılmak
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 92. maddesi burada belirleyici hale geliyor.
Düzenleme kapsamında 657 sayılı Kanun’a tabi olmayan personelin, kendi isteğiyle görevinden ayrılmış olması, boş kadro bulunması ve atanacağı sınıfın niteliklerini taşıması halinde 657’ye tabi kurumlardaki memuriyetlere atanabilmesine imkan tanınıyor.
Dolayısıyla uzman erbaşlar açısından temel koşullar genel olarak şöyle şekilleniyor:
- En az 7 hizmet yılının tamamlanmış olması,
- Görevden kendi isteğiyle ayrılmış olunması,
- Atama yapılabilecek boş kadronun bulunması,
- Atanılacak kadro veya sınıf için aranan niteliklerin taşınması.
Bu şartların birlikte değerlendirilmesi gerekiyor.
Sözleşmesi İdare Tarafından Feshedilenler Dikkat
31 Ağustos 2026 tarihli değerlendirmeyi önemli hale getiren nokta tam olarak burada ortaya çıkıyor.
İncelenen personel 7 yıllık hizmet şartını karşılamasına rağmen uzman erbaşlıktan kendi iradesiyle ayrılmadı.
Sözleşmesi idare tarafından “kendisinden istifade edilememe” gerekçesiyle feshedildi.
Bakanlığın Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğünün değerlendirmesinde de 657 sayılı Kanun’un 92. maddesindeki temel unsurlardan birinin kişinin görevinden kendi iradesiyle ayrılması olduğu belirtildi.
Buna göre idare tarafından görevine son verilen personelin aynı kapsamda değerlendirilmesinin mümkün olmadığı sonucuna varıldı.
Cumhurbaşkanlığından da Aynı Yönde Görüş
Konu yalnızca Bakanlık içerisindeki değerlendirmeyle sınırlı kalmadı.
Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğünün 25 Ağustos 2026 tarihli görüşünde de benzer sonuca ulaşıldı.
Uzman erbaşın ilişiğinin kendisinden istifade edilmemesi nedeniyle kesilmesi halinde, 657 sayılı Kanun’un 92. maddesi kapsamında memur kadrolarına atanmasının mümkün olmadığı yönünde değerlendirme yapıldı.
Böylelikle Bakanlığın hukuk birimi ile Cumhurbaşkanlığından gelen değerlendirme aynı noktada birleşti.
Uzman Erbaş Kendi İsteğiyle Ayrılırsa Memur Olabilir mi?
Burada önemli bir yanlış anlaşılmanın önüne geçmek gerekiyor.
Uzman erbaşın 7 yıllık hizmetini tamamlayarak kendi isteğiyle görevinden ayrılması da otomatik olarak memur kadrosuna atanacağı anlamına gelmiyor.
Bu durumda 657 sayılı Kanun’un 92. maddesi kapsamında açıktan atama imkanı gündeme gelebiliyor.
Ancak yine;
boş kadronun bulunması, atanılacak kadronun şartlarının karşılanması ve ilgili kamu kurumunun atamaya ilişkin değerlendirmesi önem taşıyor.
Dolayısıyla burada sınavsız veya doğrudan garanti edilmiş bir memuriyet hakkından değil, mevzuatın şartlarının karşılanması durumunda kullanılabilecek bir açıktan atanma imkanından söz etmek daha doğru.
2016’da 7 Yıl Şartı Getirilmişti
Uzman erbaşların memurluğa geçişindeki hizmet süresi geçmiş yıllarda farklı şekilde değerlendiriliyordu.
2013 tarihli eski Devlet Personel Başkanlığı görüşünde, dönemin mevzuatı çerçevesinde belirli koşullarla daha kısa hizmet süresi üzerinden değerlendirme yapılabiliyordu.
Ancak 2016 yılında yapılan kanun değişikliğiyle 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu’nun 5. maddesine açık bir hüküm eklendi.
Buna göre uzman erbaşların 657 sayılı Kanun’un 92. maddesinden yararlanabilmeleri için en az 7 hizmet yılını tamamlamaları şart haline getirildi.
Dolayısıyla günümüzde yapılacak değerlendirmelerde eski uygulamalar yerine mevcut 7 yıllık hizmet şartının dikkate alınması gerekiyor.
İşin Olsa Değerlendirmesi: İki Şart Birbirine Karıştırılmamalı
Uzman erbaşların memurluğa geçişinde en önemli ayrım burada ortaya çıkıyor.
7 yıllık hizmet şartı, tek başına memurluğa atanma hakkı vermiyor.
Bu süre, 657 sayılı Kanun’un 92. maddesinden yararlanabilmek için uzman erbaşlara getirilen ek bir koşul niteliğinde.
Dolayısıyla iki aşamalı bir değerlendirme yapılması gerekiyor:
Birinci aşama: Uzman erbaş en az 7 hizmet yılını tamamlamış mı?
İkinci aşama: 657 sayılı Kanun’un 92. maddesinde belirtilen koşulları taşıyor mu?
Son değerlendirmeyle birlikte özellikle kendi isteğiyle ayrılma şartının önemi bir kez daha ortaya çıkmış oldu.
Sözleşmesi “kendisinden istifade edilememe” gerekçesiyle idare tarafından feshedilen personelin yalnızca 7 yıllık hizmet süresine dayanarak 92. madde kapsamında açıktan memuriyete atanamayacağı yönünde görüş bildirildi.
Bununla birlikte her somut olayın ayrılma nedeni, hizmet geçmişi, yargı kararları ve başvurulan kadronun koşulları bakımından ayrıca değerlendirilmesi gerekebileceği unutulmamalı.
Uzman erbaşların memurluğa geçişi, kamu personel mevzuatındaki değişiklikler ve güncel memur alımı ilanlarına ilişkin gelişmeleri İşin Olsa üzerinden takip edebilir, yeni gelişmelerden hızlı şekilde haberdar olmak için İşin Olsa mobil uygulamasını kullanabilirsiniz.

