Türkiye’de kamu personelini doğrudan ilgilendiren yeni bir dijital dönüşüm süreci başlıyor. 2026-2030 Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı kapsamında kamu çalışanlarına temel yapay zekâ okuryazarlığı eğitiminin zorunlu hale getirilmesi öngörülürken, personelin yalnızca eğitime katılımı değil başarı düzeyi de takip edilecek. Eğitimleri başarıyla tamamlayan personele ise seviye bazlı mikro sertifika verilecek.

İçindekiler

Kamu Personeline Yapay Zekâ Eğitimi Zorunlu Olacak
Sadece Eğitime Katılmak Yetmeyecek
Eğitimde Memurlara Neler Öğretilecek?
Eğitimi Başarıyla Tamamlayanlara Sertifika
Kamu Kurumlarında “Yapay Zekâ Yöneticisi” Dönemi
İlk 12 Ayda 10’dan Fazla Bakanlıkta Yapay Zekâ Uygulamaları
e-Devlet Hizmetlerinde de Yapay Zekâ Kullanılacak
Kamu Personeli İçin Ne Değişecek?
📲 Artık haberler size gelsin

Kamuda dijitalleşmenin yeni aşamasında yapay zekâ artık yalnızca teknik personelin çalışma alanı olmaktan çıkıyor. Türkiye’nin 2026-2030 dönemine ilişkin yapay zekâ hedefleri kapsamında kamu çalışanlarının yapay zekâ araçlarını güvenli, bilinçli ve görevleriyle uyumlu şekilde kullanabilmeleri için kapsamlı bir eğitim modeli uygulanacak.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen çalışmalar doğrultusunda kamu personeline temel yapay zekâ okuryazarlığı eğitiminin e-öğrenme yöntemiyle verilmesi planlanıyor.

Kamu Personeline Yapay Zekâ Eğitimi Zorunlu Olacak

Planın kamu çalışanları açısından en önemli taraflarından biri eğitimlerin isteğe bağlı bir hizmet içi eğitim şeklinde bırakılmaması.

Kamu kurumlarının insan kaynakları sistemleri üzerinden eğitimlerin zorunlu tutulması öngörülüyor. Üstelik personele yalnızca standart bir eğitim verilmeyecek.

Çalışanların görev ve sorumluluklarına göre kısa uygulama modülleri de hazırlanacak. Böylece farklı görevlerde bulunan kamu çalışanlarının kendi çalışma alanlarında ihtiyaç duyabilecekleri yapay zekâ yetkinliklerini edinmesi amaçlanıyor.

Sadece Eğitime Katılmak Yetmeyecek

İşin Olsa olarak yaptığımız değerlendirmede yeni sistemin kamu personeli açısından en dikkat çekici bölümlerinden birinin başarı takibi olduğunu görüyoruz.

Personelin sadece eğitimi tamamlayıp tamamlamadığı kontrol edilmeyecek. Eğitim sürecindeki başarı düzeyi de düzenli olarak takip edilecek.

Dolayısıyla uygulama, klasik anlamdaki “eğitime katıldı/tamamladı” modelinden daha kapsamlı olacak.

Bu yönüyle sistemin ilerleyen dönemde kamu çalışanlarının dijital yetkinliklerinin kayıt altına alındığı yeni bir insan kaynakları yaklaşımının temelini oluşturabileceği değerlendirilebilir. Ancak bu son nokta bir yorumdur; mevcut açıklamalarda sertifikanın atama, terfi, görevde yükselme veya maaş üzerinde doğrudan etkisi olacağına ilişkin bir düzenleme açıklanmış değil.

Eğitimde Memurlara Neler Öğretilecek?

Kamu personeline yönelik eğitimlerin sadece “yapay zekâ nasıl kullanılır?” konusuyla sınırlı tutulmayacağı görülüyor.

Programlarda yapay zekânın temel kavramlarının yanı sıra;

üretken yapay zekâ araçlarının güvenli kullanılması,
kişisel verilerin korunması,
yanlış bilgiyle mücadele,
deepfake (derin sahte) içeriklerin fark edilmesi,
yapay zekânın etik kullanımı

gibi başlıklara yer verilmesi planlanıyor.

Özellikle kamu kurumlarının kişisel ve kurumsal nitelikte büyük miktarda veri işlemesi düşünüldüğünde, eğitim modelinin yalnızca verimlilik değil veri güvenliği ve kontrollü yapay zekâ kullanımı üzerine de kurulması dikkat çekiyor.

Eğitimi Başarıyla Tamamlayanlara Sertifika

Eğitim sürecinin sonunda ölçme ve değerlendirme yapılacak.

Başarılı kamu çalışanlarına kazandıkları temel yetkinlikleri gösteren seviye bazlı mikro sertifikalar verilmesi planlanıyor.

Burada önemli bir ayrıntı bulunuyor: Açıklanan sistem tek tip katılım belgesinden ziyade, personelin ulaştığı yetkinliği gösterecek seviye bazlı sertifikalandırma modeline işaret ediyor.

Kamu Kurumlarında “Yapay Zekâ Yöneticisi” Dönemi

Dönüşüm yalnızca memurlara eğitim verilmesiyle sınırlı kalmayacak.

Kamu kurumlarında yapay zekâ çalışmalarından sorumlu bir birim amiri veya doğrudan başkana bağlı üst düzey yöneticinin görevlendirilmesi öngörülüyor.

Bu yöneticinin kurum içerisindeki yapay zekâ projelerini yönetmesi ve çalışmaların ilerleme durumunu düzenli olarak raporlaması planlanıyor.

Ardından kurumların önüne önemli bir takvim konulacak.

Görevlendirmelerin tamamlanmasının ardından kurumların 12 hafta içerisinde üç yıllık “Yapay Zekâ Yol Haritası” ve yıllık hedeflerini hazırlaması öngörülüyor.

İlk 12 Ayda 10’dan Fazla Bakanlıkta Yapay Zekâ Uygulamaları

Planın kamu hizmetlerine ilişkin hedefleri de oldukça kapsamlı.

İlk 12 aylık dönemde en az iki pilot dalgasıyla 10 veya daha fazla bakanlıkta en az 30 yapay zekâ pilot uygulamasının başlatılması hedefleniyor.

Başarı kriterlerini karşılayan projelerin ise 6 ila 12 aylık süreçte daha geniş ölçekte uygulanması öngörülüyor.

Bu nedenle kamu personeline verilecek zorunlu eğitimi tek başına değerlendirmemek gerekiyor. Eğitim programı, kamu kurumlarında yapay zekânın günlük iş süreçlerine daha geniş çapta dahil edilmesinin insan kaynağı ayağını oluşturuyor.

e-Devlet Hizmetlerinde de Yapay Zekâ Kullanılacak

Vatandaşın değişimi en fazla hissedebileceği alanlardan birisinin ise e-Devlet olması bekleniyor.

Plan kapsamında kişiselleştirilmiş hizmet yönlendirmesi, başvuruların ön kontrolünün yapılması ve akıllı belge desteği gibi yapay zekâ uygulamalarının pilot olarak hayata geçirilmesi hedefleniyor.

En az 5 yapay zekâ destekli vatandaş hizmetinin e-Devlet üzerinden pilot olarak uygulanıp daha sonra yaygınlaştırılması planlanıyor.

Bu uygulamalarda kişisel verilerin korunması, yapay zekâ tarafından verilen kararların açıklanabilir olması ve insan gözetimi temel ilkeler arasında yer alacak.

Kamu Personeli İçin Ne Değişecek?

Mevcut bilgiler birlikte değerlendirildiğinde kamu çalışanları açısından üç önemli değişiklik öne çıkıyor: Yapay zekâ okuryazarlığı eğitimi zorunlu olacak, eğitimdeki başarı takip edilecek ve ölçme-değerlendirme sonucunda seviye bazlı mikro sertifikalandırma yapılacak. Bunun yanında personelin görevine göre özel uygulama eğitimleri de verilecek.

Daha geniş perspektiften bakıldığında ise Türkiye’nin kamuda yapay zekâyı yalnızca yeni bir yazılım aracı olarak değil, personel eğitimi + kurum yönetimi + kamu hizmetleri + e-Devlet olmak üzere dört farklı alanda aynı anda devreye sokmaya hazırlandığı görülüyor.

Nitekim 2026-2030 Yapay Zekâ Eylem Planı “Fark Et, İstifade Et, Üret ve Yönet” olmak üzere dört temel eksen altında 16 öncelikli eylem içeriyor. Planın hedefleri arasında iki yılda 5 milyon vatandaşa yapay zekâ okuryazarlığı eğitimi verilmesi ve kamu personelinin yetkinliklerinin artırılması da bulunuyor.